Anjiyo, damarların yapısını detaylı bir şekilde görüntüleyerek olası tıkanıklıkları, daralmaları veya anormallikleri tespit etmek için yapılan tıbbi bir işlemdir. Genellikle kalp damar hastalıkları teşhisinde kullanılan bu yöntem, koroner arterlerde oluşan darlıkları belirlemeye yardımcı olur. Fakat sadece kalp ile sınırlı değildir; beyin, böbrek, bacak ve diğer organlardaki damarları incelemek için de uygulanabilir.
Anjiyo, damarların içine kontrast madde enjekte edilerek gerçekleştirilir. Kontrast madde, röntgen cihazlarıyla daha net görüntü alınmasını sağlar. En sık kullanılan yöntemlerden biri klasik kateter anjiyografidir fakat gelişen teknolojiyle beraber sanal anjiyo ve BT anjiyo gibi daha az invaziv teknikler de yaygınlaşmıştır.
Bu yöntem, tanı koymanın yanı sıra tedavi edici amaçlarla da yapılabilir. Eğer anjiyo sırasında damar tıkanıklığı tespit edilirse aynı seansta balon anjiyoplasti ya da stent yerleştirme gibi müdahaleler gerçekleştirilebilir. Böylece hasta için ek bir cerrahi işleme gerek kalmadan kan akışı sağlanabilir. İşlem genellikle kısa sürelidir ve minimal invaziv bir girişim olduğu için iyileşme süresi de oldukça hızlıdır.
Anjiyo Neden Yapılır?
Damar hastalıklarının tanı ve tedavi edilmesinde önemli bir rol oynayan anjiyo, özellikle kalp damarlarında daralma ya da tıkanıklık olduğundan şüphe edilen hastalarda durumu netleştirmek için kullanılır. Göğüs ağrısı, nefes darlığı, kalp krizi şüphesi, yüksek tansiyon, bayılma gibi şikâyetleri olan hastalara uygulanabilir.
Anjina pektoris gibi göğüs ağrısı ile seyreden hastalıklarda, kalp kasına yeterince kan gitmediğinde sorunun nedenini belirlemek için anjiyo yapılabilir. Eğer damar tıkanıklığı tespit edilirse balon veya stent gibi yöntemlerle damar açılabilir. Anjiyo ile açılmayan damarlar söz konusu olduğunda ise bypass ameliyatı gerekebilir.
Koroner arter hastalığı, periferik arter hastalığı, ateroskleroz, kan pıhtıları, anevrizma gibi hastalıkların tespiti için anjiyo yapılabilir.
Anjiyo Nasıl Yapılır?
Anjiyo işlemi, kardiyoloji ya da radyoloji uzmanları tarafından gerçekleştirilir. Koroner anjiyo, kalp damarlarını görüntülemek için yapıldığından kardiyologlar tarafından uygulanır. Beyin, böbrek veya diğer organlardaki damarların incelenmesi gerektiğinde ise girişimsel radyoloji uzmanları devreye girer.
İşlem, anjiyo ünitesinde gerçekleştirilir. Klasik kateter anjiyografisi gibi daha geleneksel yöntemler hastane ortamında yapılırken sanal anjiyo (BT anjiyo) gibi gelişmiş görüntüleme teknikleri radyoloji bölümlerinde uygulanabilir.
Anjiyo genellikle kasık veya el bileğindeki bir atardamar üzerinden gerçekleştirilir. İşlem sırasında hastaya lokal anestezi uygulanır ve böylece hasta acı hissetmez. Daha sonra ince bir kateter damar içine yerleştirilerek kontrast madde enjekte edilir. Bu madde sayesinde damarlar görüntülenerek tıkanıklıklar tespit edilir.
Balon anjiyoplasti, anjiyo sırasında tespit edilen daralmış veya tıkanmış damarları açmak için uygulanan bir tedavi yöntemidir. Halk arasında balon patlatma olarak da bilinir.
Eğer bir tıkanıklık saptanırsa aynı işlem sırasında balon veya stent uygulanabilir. Anjiyo işlemi genellikle 15 ila 30 dakika arasında sürer fakat hastanın durumuna göre süre değişebilir.
Anjiyo Öncesi ve Sonrası Yapılması Gerekenler
Anjiyo öncesinde hastanın aç olması gerekebilir ve doktorun belirttiği ilaçlar dışında herhangi bir ilaç alınmaması önerilir.
Adetliyken anjiyo yapılmasında genel olarak bir sakınca yoktur fakat doktorla bu durumun paylaşılması önemlidir.
İşlem sonrasında hastanın birkaç saat dinlenmesi ve bol sıvı tüketmesi gerekir. Eğer kasıktan anjiyo yapılmışsa bacak bir süre hareket ettirilmemelidir. Anjiyo olan hastaların beslenmelerine dikkat etmeleri, sigara ve alkol gibi damar sağlığını olumsuz etkileyen alışkanlıklardan kaçınmaları önerilir.
İyileşme sürecine bağlı olarak anjiyo olduktan sonra istirahat süresi genellikle birkaç gündür.
Anjiyo Hakkında Sık Sorulan Sorular
1- Anjiyo acıtır mı?
Anjiyo sırasında genellikle ağrı hissedilmez. Sadece kasık veya bilek bölgesine lokal anestezi uygulandığında hafif bir yanma hissi olabilir.
2- Anjiyo ameliyat mıdır?
Anjiyo bir ameliyat değil, tanı koymaya yönelik bir girişimsel işlemdir. Fakat anjiyo sırasında tıkanıklık açılabiliyorsa balon veya stent gibi müdahaleler yapılabilir.
3- Anjiyo ve bypass arasındaki fark nedir?
Anjiyo, damarları görüntüleme ve gerektiğinde stent uygulama işlemidir. Bypass ise tıkalı damarın yerine vücudun başka bir yerinden alınan damar ile yeni bir yol oluşturma ameliyatıdır.
4- Anjiyo riskli mi?
Genellikle güvenli bir işlemdir fakat nadiren kanama, enfeksiyon veya alerjik reaksiyon gibi komplikasyonlar görülebilir. Doktor kontrolü altında yapılması riskleri en aza indirir.
5- Anjiyo faydaları nelerdir?
Anjiyo, damar tıkanıklıklarını erken teşhis ederek kalp krizi ve inme riskini azaltan önemli bir yöntemdir. Kan akışını iyileştirerek nefes darlığı ve göğüs ağrısı gibi şikâyetleri hafifletebilir. Tespit edilen tıkanıklıklar balon veya stent uygulamasıyla açılabilir, böylece hastanın yaşam kalitesi artar.
Yorumlar (0)
Konuya yorum yazarak kvkk kapsamında yorumunuz ve kişisel bilgilerinizin paylaşımına izin vermiş sayılırsınız.